İlk Yardımın
Hukuksal Boyutu
Türk Ceza Kanunu'na göre yardım yükümlülüğü her birey için geçerlidir. Haklarınızı ve sorumluluklarınızı öğrenin.
Yardım Yükümlülüğü Nedir?
Türk Ceza Kanunu'nun dördüncü bölümü (Koruma, Gözetim, Yardım veya Bildirim Yükümlülüğünün İhlali) kapsamında; yaşı veya hastalığı dolayısıyla kendini idare edemeyecek durumda olan kişilere yardım edilmemesi ya da durumun derhal ilgili makamlara bildirilmemesi suç olarak tanımlanmıştır.
İlgili Kanun Maddeleri
TCK Madde 97 — Terk
- Yaşı veya hastalığı dolayısıyla kendini idare edemeyecek durumda olan ve bu nedenle koruma ve gözetim yükümlülüğü altında bulunan bir kimseyi kendi haline terk eden kişi, üç aydan iki yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.
- Terk dolayısıyla mağdur bir hastalığa yakalanmış, yaralanmış veya ölmüşse, neticesi sebebiyle ağırlaşmış suç hükümlerine göre cezaya hükmolunur.
TCK Madde 98 — Yardım veya Bildirim Yükümlülüğünün İhlali
- Yaşı, hastalığı veya yaralanması dolayısıyla ya da başka herhangi bir nedenle kendini idare edemeyecek durumda olan kimseye hal ve koşulların elverdiği ölçüde yardım etmeyen ya da durumu derhal ilgili makamlara bildirmeyen kişi, bir yıla kadar hapis veya adlî para cezası ile cezalandırılır.
- Yardım veya bildirim yükümlülüğünün yerine getirilmemesi dolayısıyla kişinin ölmesi durumunda, bir yıldan üç yıla kadar hapis cezasına hükmolunur.
Buna göre ani olarak ortaya çıkan hastalık veya yaralanma durumunda kişinin hasta/yaralıya yardım etme ya da durumu ilgili makamlara bildirme yükümlülüğü doğmaktadır. İlk yardımcı olmayan kişiler durumu yetkili makamlara derhal bildirdiklerinde bu yükümlülüklerini yerine getirmiş olurlar.
Müdahale Öncesi Dikkat Edilmesi Gerekenler
İlk yardımcıların herhangi bir hukuki veya etik sorunla karşılaşmaması için müdahaleden önce hasta/yaralıda bilinç kontrolü yapılmalıdır.
Bilinci Yerinde İse
- Müdahaleye başlamadan önce hasta/yaralıdan rıza alın.
- Yardımı kabul etme ve reddetme hakkı olduğunu hatırlayın; baskı uygulamayın.
- Aldığınız eğitimden ve yapacağınız müdahalelerden bilgi verin.
- Sözlü onay, baş hareketi veya mimikle verilen onay açık rıza sayılır.
- Yardımı reddederse olay yerini güvenli tutun, ayrılmayın; 112, 155 veya 110'u arayın.
18 Yaş Altında İse
- Olay yerindeki ebeveyn veya yasal vasiden onay alın.
- Vasi yardımı reddederse olay yeri güvenliğini sağlayın, ayrılmayın.
- Durumu derhal 112, 155 veya 110'u arayarak bildirin.
Bilinci Yerinde Değilse
- Acil durumlarda hasta/yaralı bilinçsizse rıza alınmış kabul edilir.
- Gerekli ilk yardım uygulamasını derhal başlatın.
Acil Hatlara Başvurun
- 112 — Acil Yardım
- 155 — Polis İmdat
- 110 — İtfaiye
Her Durumda Uyulması Gereken İlkeler
- Temel İlk Yardım Eğitimi sırasında öğrendiğiniz bilgilere güvenin; bu bilgiler dışında herhangi bir uygulamada bulunmayın.
- Heyecanlanmamaya çalışın ve aşırı davranışlardan kaçının.
- Tek başınıza yapamayacağınızı düşündüğünüz uygulamalarda ortamdaki diğer soğukkanlı kişilerden yardım isteyin.
- Sağlık ekibi gelinceye kadar ilk yardım uyguladığınız kişinin yanından ayrılmayın.